Op zoek naar een behandeling voor ALS

15-07-2016

Bestaand anti-epileptisch geneesmiddel heel efficiënt tegen ALS-symptomen bij muizen

Het effect van perampanel (AMPA-receptorantagonist) op ALS-therapie bij muizen
Perampanel hielp bij het stoppen van motorneuronendood die geassocieerd is met de TDP-43-pathologie bij muizen met sporadische ALS. De muizen kregen het geneesmiddel oraal toegediend (links). Muizen die het geneesmiddel niet kregen, vertoonden tekenen van de pathologie (rechts).
© 2016 Megumi Akamatsu.

Onderzoekers aan de Universiteit van Tokio hebben aangetoond dat een nieuw geneesmiddel dat wordt gebruikt om epilepsie te behandelen de sleutel kan vormen tot de behandeling van amyotrofische laterale sclerose (ALS), een aandoening die vooralsnog ongeneeslijk blijft. Ze bewezen dat langetermijntoediening van het geneesmiddel bij muizen met ALS-symptomen hielp bij het stoppen van de ziektevoortgang.

ALS is een degeneratieve neurologische ziekte die wordt gekenmerkt door progressieve zwakte en verlies van controle over de spieren en die voornamelijk voorkomt bij oudere mensen en mensen van middelbare leeftijd. ALS-patiënten sterven een paar jaar na het intreden van de ziekte aan verlamming van de ademhalingsspieren, maar efficiënte therapieën zijn nog niet voorhanden.

De onderzoeksgroep van lector Shin Kwak, projectonderzoeker Megumi Akamatsu en projectonderzoeker Yuya Yamashita van de graduaatsgeneeskundeschool van de Universiteit van Tokio en hun collega's hadden voordien al gerapporteerd dat de onderdrukking van het RNA-veranderende enzym ADAR2 bij patiënten met sporadische ALS - een niet-genetische vorm van de ziekte die voorkomt in de meeste gevallen - aan de basis ligt van een excessieve instroom van calciumionen in motorneuronen waardoor de zenuwcellen afsterven.

In haar meest recente studie maakte de groep gebruik van het anti-epileptische geneesmiddel perampanel (verkocht onder de naam Fycompa® door Eisai), waarvan wordt gedacht dat het effectieve wijze de instroom beperkt van calciumionen in cellen. Ze dienden het gedurende 90 dagen oraal toe aan muizen met ALS-symptomen. Als gevolg hiervan werd de dood van ruggengraatmotorneuronen en dus ook de motorische aftakeling gevoelig afgeremd. Bovendien had de behandeling van de storing die alleen voorkomt bij ALS-gevallen waarbij het eiwit TDP-43 verloren gaat in een specifiek gebied van het motorneuron, een herstellende en normaliserende werking. De groep stelde ook vast dat het geneesmiddel niet alleen efficiënt is vóór het intreden van de ziektesymptomen, maar ook erna.

Hoewel de studieresultaten betrekking hebben op muizen, werd perampanel al goedgekeurd als anti-epileptisch geneesmiddel. Gezien het feit dat de doses die werden toegediend aan de muizen overeenstemmen met de doses die aan mensen met epilepsie worden voorgeschreven, zijn die doses dus veilig en wordt perampanel als geschikt beschouwd voor klinisch gebruik bij de behandeling van ALS.

"Hoewel ik in theorie al had verwacht dat perampanel efficiënt zou zijn [voor de behandeling van ALS], overtrof het effect ervan op de ALS-symptomen die verwachtingen. Toen ik een sectie van het ruggenmergweefsel van een muis evalueerde, stelde ik tot mijn verrassing vast dat het opnieuw in bijna normale staat was. Perampanel werd al goedgekeurd als anti-epileptisch geneesmiddel. Het gebruik ervan [als ALS-geneesmiddel] is dus mogelijk geen verre toekomstmuziek", zegt Akamatsu en ze besluit: "Ik wil met deze behandeling heel graag de levenskwaliteit van ALS-patiënten verbeteren, al was het zelfs maar in beperkte mate."

 

Vertaling: Bart De Becker

Bron: UTokyo Research

Share